De initiatiefase was het moment dat de goederenspoorlijn op de politieke agenda kwam tot aan de voorbereidende werkzaamheden voor de daadwerkelijke uitvoering. Gedurende deze fase was nog geen sprake van een projectorganisatie en dus ook niet van een organisatiestructuur of -model. Binnen de overheid werd gekeken naar de mogelijkheden voor een goederenspoorlijn die de economische ontwikkelingen een stimulans konden geven. Hiervoor zijn vele onderzoeken gedaan, standpunten geformuleerd en mogelijkheden met elkaar vergeleken.

Bij, 'Politieke besluitvorming', zijn de verschillende fasen vanaf eind jaren ‘80 tot begin ‘90 beschreven. Tevens zijn hiervan de belangrijkste documenten beschikbaar gesteld.