Fatsoenlijk, zorgvuldig en op tijd

Conditionering was binnen de Projectorganisatie Betuweroute een belangrijk werkveld. Het betrof alle processen die voorafgingen aan het daadwerkelijk bouwen van de Betuweroute. Momenteel werken wij aan een uitwerking van dit kennisdomein. Alle onderliggende onderwerpen zullen worden toegelicht en onderbouwd met documenten. Tot dan beperken wij ons tot een korte toelichting van het kennnisdomein conditionering zelf en de onderliggende onderwerpen grondruil, grondverzet en archeologie.

Verschillende aspecten conditonering
Onder conditionering bij de Betuweroute is er gewerkt aan de volgende processen:

• Het in kaart brengen van alle kabels en leidingen bij de aanleg van de spoorlijn;
• Het regelen van milieuvraagstukken rond de aanleg, waarbij in het bijzonder het  geluid een grote rol speelde;
• Het verkrijgen van de vergunningen bij de betreffende instanties; 
• Het bijdragen aan planologische plannen, bestemmingsplannen en het doorlopen van de daarvoor benodigde procedures. Het project Betuweroute telde vele planologische  stappen: van voorlopig ontwerp tot definitief tracébesluit, van bestemmingsplan tot  vergunningverlening. Er is dan ook veelvuldig overleg gevoerd met gemeenten en  waterschappen, Rijkswaterstaat, de provincies Zuid-Holland en Gelderland; 
• Het verwerven van de benodigde grond met de daarbij behorende procedures van overleg  en onteigening. Het 160 kilometer lange Betuweroutetracé doorkruiste weilanden,  boomgaarden, woonwijken, sportcomplexen, kassen en industriegebieden. Huizen werden  afgebroken. De aanleg van een omvangrijk project als de Betuweroute ging helaas ook  gepaard met mensen die hiervan schade ondervonden. Gedupeerden kregen een  schadevergoedingsregeling op basis van redelijkheid en rechtvaardigheid. De  grondverwervers boden niet alleen een financiële vergoeding voor grond en opstallen,  maar onderhandelden ook over ruilgronden, vervangende woonruimte en alternatieve  vestigingslocaties. Daarnaast is gekeken naar kosten zoals verhuis- en  herinrichtingskosten;
• Het verzetten van grond;
• Het verrichten van archeologische werkzaamheden.

Maatwerk en consistentie
Bij al deze conditionerende activiteiten huldigde de projectorganisatie Betuweroute het devies: fatsoenlijk, zorgvuldig en op tijd. Bij conditionering is het de kunst om zo goed mogelijk te laveren tussen de beschikbare middelen enerzijds en de wensen en eisen van betrokkenen anderzijds. Mensen die door de bouw van de Betuweroute benadeeld zouden kunnen worden, moesten zorgvuldig te woord worden gestaan. Aan hun wensen moest zo veel mogelijk tegemoet worden gekomen. De projectorganisatie leverde maatwerk, maar zag  er ook op toe dat er consistentie was in de handelswijze. De projectorganisatie heeft ervaren dat het sluiten van convenanten met de gemeenten een positieve invloed heeft gehad op het besluitvormingsproces. Hiermee zijn vele discussies in het begin beslecht, hetgeen duidelijkheid gaf gedurende de bouwwerkzaamheden.